Ortam Değişkenleri

Tüm sırlar ve ortama özel ayarlar .env dosyalarından gelir. Repoda yalnızca *.example şablonları bulunur; gerçek .env dosyaları .gitignore’dadır.

Örnek dosyalar

Şablon	Ortam	Komut
`.env.example`	Dev	`cp .env.example .env`
`.env.stage.example`	Stage	`cp .env.stage.example .env.stage`
`.env.stage.local.example`	Stage (HTTP-only)	`cp .env.stage.local.example .env.stage.local`
`.env.prod.example`	Prod (tek müşteri)	`cp .env.prod.example .env.prod`
`.env.platform.example`	Hetzner platform	`cp .env.platform.example .env.platform`
`.env.infra.prod.example`	Hetzner paylaşımlı infra	`cp .env.infra.prod.example .env.infra.prod`
`.env.app.{diyanet,kurban,bagis}.prod.example`	Hetzner app stack’leri	her proje için ayrı

.env* dosyaları (örnekler hariç) .gitignore’dadır. Gerçek secret’lar repoya commit edilmez. Hetzner’da bash scripts/hetzner-env-init.sh secret’ları openssl rand ile otomatik üretir.

Kategoriler

PostgreSQL

Değişken	Açıklama
`POSTGRES_USER` / `POSTGRES_PASSWORD`	Kullanıcı + şifre
`POSTGRES_DB`	Veritabanı adı (`DiyanetCleanArchitecture`)
`POSTGRES_HOST` / `POSTGRES_PORT`	Stage/prod — dış sunucu (dev’de default `postgres:5432`)

Redis & RabbitMQ

Değişken	Açıklama
`REDIS_PASSWORD` (+ `REDIS_HOST`/`PORT`)	Redis
`RABBITMQ_USER` / `RABBITMQ_PASSWORD` (+ `RABBITMQ_HOST`)	RabbitMQ

JWT

Değişken	Kural
`JWT_BACKOFFICE_SECRET`	min 32 karakter — uygulamanın kendi backoffice JWT’si
`JWT_OTP_SECRET`	min 64 karakter — OTP challenge token’ı

Keycloak

Değişken	Açıklama
`KEYCLOAK_INTERNAL_URL`	API container içinden (dev: `http://diyanet-keycloak:8080`)
`KEYCLOAK_EXTERNAL_URL`	Tarayıcıdan (SPA bundle’a gömülür)
`KEYCLOAK_BASE_URL`	Stage/prod — API’nin dış instance’a bağlandığı URL
`KEYCLOAK_ADMIN` / `KEYCLOAK_ADMIN_PASSWORD`	Provisioning admin
`KEYCLOAK_CLIENT_SECRET`	OAuth Keycloak client secret
`WEBSITE_KC_CLIENT_ID` / `ADMIN_KC_CLIENT_ID`	Client ID’ler (`diyanet-website` / `diyanet-admin`)
`ADMIN_ROLES`	Admin erişimi izinli roller (`Admin,SuperAdmin`)

Google IdP (opsiyonel)

Değişken	Açıklama
`GOOGLE_VATANDAS_CLIENT_ID` / `GOOGLE_VATANDAS_CLIENT_SECRET`	Vatandaş realm Google broker’ı (redirect URI: `{KEYCLOAK_EXTERNAL_URL}/realms/diyanet-vatandas-{env}-realm/broker/google/endpoint`)

pgAdmin (dev)

PGADMIN_EMAIL / PGADMIN_PASSWORD.

Reverse proxy / TLS (stage/prod)

Değişken	Açıklama
`PUBLIC_DOMAIN`	Public FQDN — sertifika ve CORS bundan türetilir
`LETSENCRYPT_EMAIL`	acme-companion `DEFAULT_EMAIL` (rate-limit + renewal uyarıları)

Observability

Değişken	Açıklama
`OBSERVABILITY_PROJECT`	Multi-project Grafana label (`a`/`b`/`c`)
`PROMETHEUS_RETENTION`	TSDB tutma süresi (dev `15d`, prod `30d`)
`GRAFANA_ADMIN_USER` / `GRAFANA_ADMIN_PASSWORD`	Grafana admin (prod’da güçlü şifre zorunlu)

appsettings vs .env ilişkisi

.NET, __ (çift alt çizgi) ile iç içe config bölümlerini override eder. Compose, .env değerlerini bu konvansiyonla container env’ine yazar — appsettings.{Env}.json’daki karşılıklarını ezer:

ConnectionStrings__DiyanetCleanArchitectureDatabaseConnection=Host=...;Database=...;...
Keycloak__Vatandas__BaseUrl=http://diyanet-keycloak:8080
Jwt__Backoffice__Secret=${JWT_BACKOFFICE_SECRET}
KeycloakProvisioning__Realms__0__IdentityProviders__0__ClientId=${GOOGLE_VATANDAS_CLIENT_ID}

Yani appsettings.{Env}.json varsayılanları taşır; ortama özel/sır değerler .env → compose env → __ override zinciriyle gelir.

Sonraki adımlar

Dev Docker

.env.example ile local stack.

Prod Docker

.env.prod ve Hetzner env’leri.

Keycloak ortamları

Realm/client değişkenleri.

Komutlar

—env-file kullanımı.

Başlarken

Mimari

Domain Katmanı (DDD)

Application Katmanı (CQRS)

Veri Katmanı (EF Core)

Altyapı Servisleri

BuildingBlocks

Kimlik ve Yetki

Keycloak

Cache Mimarisi

Event-Driven Akış

API ve Frontend

Operasyon

Senaryo Playbook'ları

Referans

Örnek dosyalar

Kategoriler

PostgreSQL

Redis & RabbitMQ

JWT

Keycloak

Google IdP (opsiyonel)

pgAdmin (dev)

Reverse proxy / TLS (stage/prod)

Observability

appsettings vs .env ilişkisi

Sonraki adımlar

Dev Docker

Prod Docker

Keycloak ortamları

Komutlar

​Örnek dosyalar

​Kategoriler

​PostgreSQL

​Redis & RabbitMQ

​JWT

​Keycloak

​Google IdP (opsiyonel)

​pgAdmin (dev)

​Reverse proxy / TLS (stage/prod)

​Observability

​appsettings vs .env ilişkisi

​Sonraki adımlar

Dev Docker

Prod Docker

Keycloak ortamları

Komutlar

Örnek dosyalar

Kategoriler

PostgreSQL

Redis & RabbitMQ

JWT

Keycloak

Google IdP (opsiyonel)

pgAdmin (dev)

Reverse proxy / TLS (stage/prod)

Observability

appsettings vs .env ilişkisi

Sonraki adımlar